کُندر

.سازمان آموزش و پرورش خراسان رضوي

کارشناسي تكنولوژي و گرو ههاي آموزشي متوسطه

گروه آموزشي زيست شناسي  خراسان رضوي

و

گروه آموزشی ناحیه 3 مشهد

Email:khorasan_biology@yahoo.com

http://khorasanbiology.blogfa.com

آیا آدمی می پندارد ما استخوانهای اورا جمع نمیکنیم، بلکه ما قادریم خطوط سر انگشت را جمع کنیم. (سوره قیامت)

مقدمه:

تا اواخر قرن نوزدهم افراد پلیس بعداز تهیه صورت جلسه از محل وقوع جرم ، در صورت امکان به دستگیری مجرمین اکتفا می کردند ، اما بتدریج به روشهای خاص علمی متوسل شدند . بنابراین پلیس علمی یا پلیس تکنیک ایجاد شد . بررسی پیرامون شیوه های ارتکاب جرم و وسایل بکار رفته برای انجام آن و آثار و نشانه هایی که از مجرم باقی می ماند ، موضوع مطالعات پلیس علمی است . تشخیص جعل اسناد،تعیین نوع اسلحه در ارتکاب جرم،تهیه تصویر مجرم بر اساس اظهارات گواهان و انگشت نگاری از جمله زمینه های اصلی تحقیقات پلیس علمی است.

انگشت نگاری علمی: 

سابقه تاریخی آن به نیمه قرن هفدهم بر می گردد . در سال 1788 مایر عقیده داشت که هرگز خطوط در دونفر مانند هم نیست . اما اساسی ترین تحقیقات از نیمه قرن نوزدهم آغاز شد . ویلیام هرشل افسر ارتش انگلیس جهت موظف کردن کارگران ،در تنظیم اسناد خود از آنها اثر انگشت میگرفت . وی به مدت 20 سال بر روی این آثار کار کردونتیجه گرفت آثار منحصر به فرد و بمرور زمان تغییر نمی کند . بنابراین اولین استفاده او از اثر انگشت این بود که از پرداخت حقوق شیادان جلوگیری کند . در سال 1880 دکتر هنری فالدز توانست ثابت کند که اثر انگشت ناشی ازتماس دست آلوده به دود با دیوار در محل جرم ، متعلق به فرد متهم دستگیر شده نیست و او بیگناه است . بنابراین تحقیقات هرشل بیشتر در تشخیص هویت و هنری فالدز در کشف جرم از روی اثر انگشت  متمرکز بود . گالتون به کمک علم ریاضی آثار هرشل را تجزیه و تحلیل کرد و نقوش نوک انگشتان را به سه دسته کمانی (آرچ) ،کیسه ای(لوپ) و پیچی
(ورل )تقسیم بندی کرد . بنابراین هرشل پدر علم انگشت نگاری است . گالتون سیستم طبقه بندی خود را از چینی ها اقتباس نموده است و این سیستم در تمام دنیا استعمال میشود . در انگشت نگاری چهار انگشت کنار هم جفت می شوند و بعد انگشت شصت گرفته می شود و برروی جوهر غلتانده می شود . بقیه انگشتان نیز به همین ترتیب اثر آنهاثبت می شود.

انگشت نگاری :

علم استفاده از آثار انگشت در تشخیص هویت اشخاص و کشف جرایم می باشد . انگشت نگاری محدود به مقایسه خطوط برجسته نوک انگشت نمی شود و مقایسه خطوط بر جسته اصطکاکی روی پنجه های دست و پا را نیز در بر می گیرد.

خطوط پوستی دستها:

قسمت اعظم بدن انسان از مو پوشیده شده است . در اغلب نقاط این موها رشد نکرده و به چشم دیده نمی شود. چند نقطه از بدن به کلی فاقد مو است مانند کف دست و انگشتان وکف پا.در نقاط فاقد مو در اغلب پستانداران خطوط برجسته ای وجود دارد که ریج یا خطوط نامیده می شوند . این خطوط  به ارتفاع 1/0 تا4/0میلیمتر می‌باشند این خطوط طرحها واشکال مختلف دارند که در محلهای مختلف و در حیوانات متفاوت ،فرق میکنند. بنابراین خطوط برجسته مختص به انسان نیست و در دست و پا یا زیر دم برخی پستانداران نیز مشاهده می گردد . در جانورانی نظیر پیش میمونها خطوط به شکل ناقص وبه نام زگیل پوستی مشاهده می شود . درجانوران چهار پا خطوط پوستی وجود ندارد . در بعضی از جانوران مانند میمون عنکبوتی که از دم خود بعنوان دست استفاده می کند خطوط در زیر دم قرار دارد .به طور کلی چه در انسان و چه در سایر پستانداران ، در نقاطی که خطوط پوستی وجود دارد ، مو وجود ندارد . در نقاطی که مو وجود دارد ، اثری از خطوط برجسته پوستی مشاهده نمی شود . پوست از دو ورقه تشکیل شده است که قشر داخلی آن دارای برآمدگیهای به نام بن میباشد که نقشه خطوط را تشکیل می دهند . روی هر برجستگی یک ردیف سوراخ مربوط به دهانه غدد عرق وجود دارد . هر کدام از این سوراخها را با خطی که آن را احاطه کرده "جزیره "میگویند . خطوط از بهم پیوستن این جزیره ها بوجود میآیند . تعداد سوراخهای عرق معرف تعدادجزیره های آن است . از نظر تشخیص هویت خطوط به سه قسمت تقسیم می گردند : آثار انگشتان دست،آثار انگشتان کف دست ، آثار کف پا .در این میان ،آثارانگشتان اهمیت بیشتری دارند زیرا در هیچ کدام از دو قسم دیگر ، طرح و نقشه خطوط مثل نوک انگشتان پیچیده نیستند . خطوط بند پایینی انگشتان و هم چنین کف دست یکنواخت و ساده می باشند . دلیل دیگر در اهمیت آثار انگشتان وجود دارد وآن هم این است که آثاری که در صحنه های جرم بدست می آیند اغلب متعلق به انگشتان میباشند .

علل به وجود آمدن خطوط برجسته سر انگشتان:

برخی عقیده دارند این خطوط جهت ایجاد اصطکاک و جلوگیری از لغزیدن دست و پا بر روی سطوح ایجاد شده اند.برخی عقیده دارند این خطوط برای حس لامسه ایجاد شده اند . بهر حال این خطوط پاپی های درم می باشند و بعلت وجود غدد عرق همیشه مرطوب می باشند و در تماس با اشیاء تصویر خطوط برجسته پوستر را به صورت نامرئی روی سطح تماس بر جای میگذارداین خطوط پوستی یک ویژگی ارثی تحت تاثیر وقایع جنینی است . بنابراین یک ویژگی منحصر به فرد میباشد و حتی در دو قلوهای همسان  یک تخمکی نیز یکسان نیست . این خطو ط در ماه چهارم در دوران جنینی جانشین بالشتکهای کفی”
 می شوند و اشکال خطوط به طور کامل بوجود میآیند . بنابراین عواملی نظیر وراثت ،فشارهای محیطی دوره جنینی بر طرز تشکیل خطوط پوستی تاثیر می گذارد . تنها فرق آثار انگشت یک نوزاد با آثار همان فرد در سنین کهولت،کوچکی وبزرگی آنها است . این خطوط تحت تاثیر بعضی از بیماریهای وراثتی تغییر می کنند. تحقیقات نشان
 می دهد که نقوش نوک انگشتنان ارثی نیستند.آنچه مسلم است این است که خطوط برجسته انگشتان تحت تاثیر عوامل وراثتی قرار می گیرند، ولی هنوز ژنهای موثر در این زمینه شناخته نشده اند . قطعا هر چقدر قرابت اشخاص بیشتر باشد ، میزان شباهت ظاهری شکل نقوش بیشتر است . اما برابری و یکسانی بین خویشاوندان به هیچ وجه دیده نمی شود،و هویت پدر را نمی توان از روی آثار انگشت پسر او تشخیص داد . اما به عنوان یک علامت بالینی به همراه سایر علائم تشخیصی برای هرگونه بیماریهای وراثتی استفاده می شود . ناهنجاریهای خطوط پوستی در عوارضی مانند نقصهای مادزادی مانند فقدان ناخن،کوتاه انگشتی،کوتاهی شصت یا فقدان آن،سه تایی بودن کروموزومها ،کم یا زیادی کروموزومهای جنسی،ناهنجاریهای کروموزومی از قبیل حذف بازوی کوتاه کروموزوم و یا دربیماریهای شکاف لب ،سرخجه سرطان خون قابل مشاهده است . در بعضی بیماریها مانند سفلیس عصبی خطوط کاملا و بطور دائم صاف می شوند.

انواع خطوط:

خطوط پوستی کامل موازی نیستند و نوع وشکل آنها و طرز قرار گرفتن آنها متنوع می باشد . برای طبقه بندی در اینجا شیوه پن رز بکار می رود . مجموعه این خطوط اشکال متنوعی می سازند که گالتون آنها را به سه دسته کمانی ،کیسه ای وپیچی تقسیم بندی کرد.

1-شکل کمانی :خطوط کمانی شکل وتقریبا موازی و به طور افقی از یک سمت انگشت به سمت دیگر کشیده شده است.

2-شکل کیسه ای:خطوط ی که موازی هستند به سوی یک سمت باز می شوند . وحالت یک موجی از خطوط را ایجاد می کنند.

3-شکل پیچی:خطوط موازی ،اما به حالت دایره به دور هم می پیچند و دوایره متحدالمرکز را بوجود می آورند .در اشکال کیسه ای وپیچی نقاط دلتا به چشم می خورد.(دلتا جایی است که دو خط موازی از هم دور می شوند).